Wie zonder zonde is...

Column bij het nieuws, door Arte Havenaar in het radioprogramma EO Live

Dafne Schippers reageert woedend op een column in De Telegraaf. ”Mij totaal ongegrond beschuldigen van dopinggebruik. Misselijkmakend!", schrijft ze op Twitter. Kun je een vermoeden zomaar in de krant publiceren?

Deze nieuwste onthullingen over geldstromen via belastingparadijzen ontmaskeren Bono, Queen Elizabeth en de Amerikaanse minister van economische zaken. Wat is het doel van deze onthullingen? Publieke vernedering?

De nabestaanden van Mitch Henriquez hebben uit onvrede besloten niet langer aanwezig te zijn bij de rechtszaak. Ze hebben het gevoel dat ze in een “spookproces” zitten waarbij de agenten “de hand boven het hoofd” wordt gehouden. Wel kozen de advocaat en de zus van Mitch ervoor om die avond hun verhaal te doen in tv-programma “De wereld draait door”. Kunnen we beter het heft in eigen handen nemen? Gaan we naar Mathijs van Nieuwkerk voor gerechtigheid?

En dan het #MeToo-debat waarin iedereen vanuit zijn eigen referentiekader modder gooit naar de beschuldigde of naar degene die zijn of haar verhaal vertelt.

Ik weet niet of ik altijd blij ben met de gigantische ruimte die niet alleen de sociale media, maar ook de traditionele media geven aan verhalen waarin mensen worden beschuldigd. Enerzijds is het goed dat onrecht aan het licht komt, maar anderzijds hoe kun je een zaak nog objectief beoordelen als een verdachte bij voorbaat is veroordeeld door de media? Is er in ‘mediaproces’ wel genoeg bescherming voor een verdachte? Ik denk het niet.

Onze maatschappij is net een middeleeuws dorpsplein waar mensen aan schandpalen voor iedereen te kijk worden gezet. Wat doe of denk je dan? Pak je wat denkbeeldige modder en ga je ook gooien? Ik heb vaak meteen mijn oordeel klaar, of ik het nu uitspreek of niet.

Ik moest denken aan dat verhaal uit Johannes 8. De Farizeeën brachten een vrouw bij Jezus en zeiden: ‘Meester, deze vrouw is op heterdaad betrapt toen ze overspel pleegde. De wet draagt ons op zulke vrouwen te stenigen. Wat vindt u daarvan?’ Jezus zei: ‘Wie van jullie zonder zonde is, laat die als eerste een steen naar haar werpen.’ De aanklagers dropen af.

Maar Arte, mag ik dan niet woedend zijn over het onrecht in deze wereld? Jawel, zeker! Maar laat onrecht allereerst een spiegel zijn, erken dat hetgeen wat jij veroordeelt ook in jezelf aanwezig is. Wanneer jij jezelf werkelijk kent als onzuiver is het mogelijk om jezelf werkelijk geliefd te weten. Alleen dan is er ruimte voor genade. Je begint vrij te worden en je kunt belangeloos gaan liefhebben. Hou dit voor ogen om onbevooroordeeld over het hedendaagse dorpsplein vol schandpalen te kunnen bewegen. Wie zonder zonde is, laat die als eerste een steen werpen.